علی خرم

در هفته های اخیر، تغییر موضع ناگهانی رؤسای جمهور آمریکا و کره شمالی نسبت به یکدیگر و اعلام آمادگی هر دو کشور برای آغاز مذاکرات سیاسی به تیتر اخبار رسانه های جهان تبدیل شده است.

به گزارش خبرنگار ایمنا، کره شمالی در تاریخ حیات سیاسی خود هیچ گاه با آمریکا روابط مسالمت آمیز و خوبی نداشته است. در جنگ دو کره(۱۹۵۰)، آمریکا به حمایت از کره جنوبی پرداخت و نیروی هوایی ایالات متحده،  ۶۳۵٬۰۰۰ تن بمب بر روی کره شمالی ریخت و هزاران نفر از شهروندان کره شمالی را قتل عام  کرد.

در سالهای اخیر نیز این زورآزمایی و تنش بین آمریکا و کره شمالی ادامه داشته و در دوران ریاست جمهوری دونالد ترامپ به اوج خود رسیده است. تا پیش از روی کار آمدن ترامپ، دو کشور بارها به مذاکرات دیپلماتیک پرداختند که البته نتیجه ای در بر نداشت و در نهایت آمریکا طبق روال همیشگی خود، کره شمالی را با «همه گزینه های روی میز» تهدید کرد.

در این سالهای تنش زا رهبر جوان کره شمالی همواره با آزمایش کردن کلاهکهای هسته ای، به رویارویی با آمریکا و جهان غرب پرداخته است؛ تا جایی که حتی دونالد ترامپ در مجمع عمومی سازمان ملل، کره شمالی را تهدید به حمله هسته ای و نابودی کامل کرد.

حال بعد از مدتها چنگ و دندان نشان دادن رؤسای جمهور دو کشور به یکدیگر، آتش جنگ احتمالی جای خود را به نسیم صلحی داده که از هر دو طرف در حال وزیدن است.  رییس جمهوری آمریکا پنجشنبه(۸ مارس/ ۱۷ اسفند) پس از ملاقات با نماینده اعزامی کره جنوبی که به تازگی از کره شمالی دیدار کرده بود، گفت که پیشنهاد کیم جونگ-اون برای دیدار و گفتگو را پذیرفته است. بر این اساس، قرار است دونالد ترامپ تا ماه مه (دو ماه دیگر) با رهبر کره شمالی دیدار کند. چنین تحول گسترده ای در مناسبات آمریکا و کره شمالی سبب شد تا خبرنگار ایمنا گفت و گویی با علی خرم، نماینده سابق ایران در سازمان ملل و تحلیلگر مسائل بین المللی ترتیب دهد و نظر و تحلیل وی را پیرامون این تغییرات جویا شود.

بهبود روابط آمریکا و کره شمالی را چگونه ارزیابی می کنید؟

داستان آمریکا و کره شمالی داستانی مدت دار است که سه دهه از تاریخ آن می گذرد. از جنگ کره تا کنون بین این دو کشور اختلاف نظر بوده تا جایی که  سعی دولت آمریکا بر آن قرار گرفت تا کره شمالی را متوقف و این کشور را از دسترسی به سلاحهای موشکی و هسته ای محروم کند.

در دوره «بیل کلینتون» رییس جمهور سابق آمریکا، قرار بر این شد که این کشور آب سنگین کره شمالی را با آب سبک تعویض کند، ولی بعد از مدتی آمریکاییها به این توافق عمل نکردند و این تنش در دوره جورج بوش شدت بیشتری گرفت. در دوره باراک اوباما اوضاع کمی آرام تر شد، اما بار دیگر در دوره ترامپ، تنش در روابط دو کشور بالا گرفت. کره شمالی در این دوران هر کاری که می توانست انجام داد تا به اهداف خود برسد.

به نظر شما مذاکرات آمریکا و کره شمالی روی چه مباحثی متمرکز خواهد بود؟

اگر کره شمالی پای میز مذاکرات بیاید می تواند در حوزه های کشاورزی و تکنولوژیک امتیازاتی از آمریکا بگیرد. از طرف دیگر، آمریکا نیز در این مذکرات به طور قطع از کره شمالی خواهد خواست که سلاحهای هسته ای خود را نابود کند. چنین درخواستی از سوی کره شمالی پذیرفتنی نیست، اما به احتمال زیاد کره شمالی در این مذاکرات کمی انعطاف از خود نشان خواهد داد.

دولت آمریکا سعی خواهد کرد تا با کره شمالی به اندازه کشوری که دارای سلاح وموشکهای هسته ای است، مذاکره کند نه بیشتر. اگر دونالد ترامپ بتواند با کره شمالی به نتیجه برسد باید گفت توانسته است یکی از بحرانهای جهانی را حل و مدیریت کند.

به نظر شما چه عواملی سبب شد که «کیم جونگ اون»رییس جمهور جوان کره شمالی به این مذاکرات تن دهد؟

کره شمالی تا کنون از هیچ کاری فروگذار نکرده و تا توانسته کارهایی انجام داده که مخالف سیاست آمریکا و سایر کشورهای غربی و همسایه بوده است و از جمله آنها می توان به آزمایش انواع موشکهای هسته ای اشاره کرد. حال در شرایطی که کره شمالی به نتیجه دلخواه خود رسیده و در موضع قدرت قرار گرفته، وقت امتیاز گیری از آمریکا است و بنابراین رییس جمهور این کشور تصمیم گرفته پای میز مذاکره بنشیند.

به نظرشما بد عهدی های آمریکا در برجام، می تواند تأثیری بر مذاکرات آمریکا و کره شمالی بگذارد؟

به راحتی نمی توان روی این مسئله نظر داد؛ تفاوتهای جدی بین ایران و کره شمالی وجود دارد. تنها قدرت مانور کره شمالی همین سلاحهای هسته ای و اتمی است این کشور تاثیر آن چنانی بر منطقه خود، همسایگان و سایر کشورهای جهان ندارد. همانطور که گفته شد تنها تاثیر و قدرت مانور این کشور در حوزه سلاحهای هسته ای و اتمی است.

اما ایران کشوری است که در بین کشورها منطقه و جهان صاحب نفوذ و دارای نقش اثرگذار است. ایران کشوری غنی از لحاظ منابع زیرزمینی نفت، گاز و ... است که همین منابع، تاثیر زیادی بر مناسبات بین المللی آن می گذارد. بنابراین آمریکا می تواند با بد عهدی خود در برجام، برای صادرات نفت و گاز  ایران و دریافت پول آنها مشکلاتی ایجاد کند، اما کره شمالی این دغدغه مندی ها را ندارد؛ این کشور چیزی برای از دست دادن ندارد چون دارای منابع زیر زمینی و رو زمینی کمی است.

به نظرشما می توان تشابهاتی بین مذاکرات آمریکا و کره شمالی با مذاکرات ایران با کشورهای ۱+۵ پیدا کرد؟

مذاکرات آمریکا با کره شمالی بسیار متفاوت از مذاکرات گروه ۱+۵ با ایران خواهد بود و نمی توان در این مذاکرات، همانندی و یکسانی زیادی پیدا کرد؛ چراکه این دو کشور با ویژگیهای کاملا خاص و سرزمین و ظرفیتهای متفاوت از  یکدیگر هستند ولی در مجموع، ره آورد این مذاکرات می تواند بسترخوبی برای رفع مشکلات بین المللی باشد.

اگر آمریکا بتواند مشکلات خود با کره شمالی که دارای قدرت مانور بالا در حوزه موشکهای  هسته ای و اتمی است، را حل کند، رفع مشکل با ایران بسیار راحت تر خواهد بود؛ البته این تصمیم  باید در ایران در سطح ملی اتخاذ وقدرت مانور آن سنجیده شود.

نکته دیگری که باید به آن توجه کرد این است که مردم کشور کره شمالی مردمی قانع هستند؛ آنها می توانند دریک سال کاهو و یا چغندر محصول دست خود را بخورند و به آن راضی باشند؛ ولی مردم ایران چنین ویژگی هایی ندارند. در کشور ما تورم  وگرانی برکلیه مسائل تاثیر گذار است و بالا و پایین رفتن مداوم قیمتها تأثیرات جدی بر رویکرد مردم دارد.  

ارسال نظر

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
1 + 17 =